Cwestiynau Cyffredin

Rhywbeth yn pwyso ar eich meddwl?

Darllenwch ein cwestiynau cyffredin, rhag ofn ein bod ni wedi datrys y broblem yn barod. Fel arall, cysylltwch â ni – edrychwch ar ein gwybodaeth gyswllt.

Mae’r cwestiynau cyffredin hyn yn cynnwys:

• Popeth am Dyfu’n Wyllt
• Hadau Tyfu’n Wyllt
• Hau a gofalu am eich llecyn Tyfu’n Wyllt
• Arian a phrosiectau Tyfu’n Wyllt

Newyddion Tyfu'n Wyllt

C. A yw Bulwg yr ŷd yn beryglus?

Meddai’r Athro Monique Simmonds, Cyfarwyddwr Uned Arloesi Kew:

"Mae’r planhigyn hwn, fel llawer sydd gennym yn ein gerddi, yn cynnwys cyfansoddion sy’n gallu bod yn wenwynig os bydd rhywun yn bwyta llawer ohonynt neu’n eu bwyta’n aml dros gyfnod o amser. Mae crynhoad uwch o’r cyfansoddion gwenwynig yn yr hadau, sy’n galed ac yn chwerw iawn. Pe byddai plentyn yn eu bwyta, byddai’n debygol o gyfogi neu gwyno fod ei fol yn brifo. Nid oes tystiolaeth yn dangos y byddai bwyta ychydig o hadau yn achosi gwenwyno dwys. Yn y gorffennol, roedd problemau’n gysylltiedig â gwenwyno yn digwydd yn Ewrop pan oedd blawd a oedd wedi ei lygru gan hadau bulwg yr ŷd yn cael eu bwyta mewn bara, a’r bara hwnnw’n cael ei fwyta dros gyfnod o amser. Mae’r ffaith nad oes llawer o adroddiadau am unrhyw achosion o wenwyno pobl mewn rhannau eraill o Ewrop, lle y mae’r planhigion yn fwy cyffredin, yn dangos, er eu bod yn wenwynig, na ystyrir y planhigyn yn un peryglus iawn."

Meddai Guy Barter, Prif Ymgynghorydd Garddwriaethol y Gymdeithas Arddwriaethol Frenhinol:

"Fel llawer o blanhigion gardd, mae gan bulwg yr ŷd (a elwir yn Agrostemma Githago yn swyddogol) y potensial i fod yn niweidiol, yn enwedig os caiff ei fwyta. Nid yw cyffwrdd y planhigyn yn unig yn peri llawer o berygl o gwbl. Nid ydym yn gwybod am unrhyw achosion o niwed a fu o ganlyniad i bresenoldeb y planhigyn hwn mewn gerddi, ond yn hanesyddol roedd achosion o wenwyno yn digwydd o ganlyniad i fwyta bara wedi ei lygru. Mae arferion amaethyddiaeth gyfoes wedi ei ddileu o gnydau ffermydd.

"Fel planhigion gardd eraill a allai fod yn beryglus, mae’r gwir berygl o niwed yn hynod o fach gan y byddai angen bwyta llawer iawn o’r planhigyn, sy’n chwerw iawn, i achosi salwch. Dylid dilyn y rhagofalon synhwyrol arferol pan fyddwch yn yr ardd; peidio bwyta unrhyw blanhigyn nad ydych yn gwybod y gellir ei fwyta, golchi eich dwylo ar ôl bod yn gweithio yn yr ardd a chyn bwyta neu gyffwrdd eich gwefusau neu lygaid, a gwneud yn siŵr bod anifeiliaid anwes neu blant na ellir ymddiried ynddynt yn llwyr i beidio â bwyta planhigion yn cael eu goruchwylio. Os byddwch yn dilyn y rhagofalon syml hyn, nid oes rheswm i chi beidio â thyfu’r planhigyn hwn.

"Mae bulwg yr ŷd yn flodyn gwyllt prin iawn, ond yn groes i adroddiadau diweddar, nid yw erioed wedi diflannu’n llwyr o Brydain, ond wedi dal ei dir mewn ychydig iawn o lecynnau ar wahân. Mae hadau garddwrol o’r planhigyn hwn wedi eu gwerthu’n eang fel ‘blodyn gwyllt’ ac felly nid yw’n anghyffredin mewn gerddi. Mae’n flodyn unflwydd o gaeau ŷd, felly dim ond ar gaeau sydd wedi eu troi y gall dyfu. Yn gyffredinol felly, rhaid eu hau eto bob blwyddyn neu droi’r tir er mwyn creu’r amodau delfrydol pan fydd hadau eisoes yn y pridd."

Mae cymysgedd hadau Tyfu’n Wyllt yn cynnwys amrywiaeth o flodau brodorol y DU, gan gynnwys y corncockle. Mae mwy o wybodaeth am blanhigion gardd a allai fod yn beryglus ar wefan y Gymdeithas Arddwriaethol Frenhinol.

Popeth am Dyfu’n Wyllt

C. Beth yw Tyfu’n Wyllt?

A. Mae Tyfu’n Wyllt yn rhaglen ddynamig gwerth £10.5 miliwn i ddod â phobl a chymunedau at ei gilydd, ar raddfa fawr, i hau, tyfu a mwynhau blodau gwyllt brodorol y DU. Gyda chymorth y Gronfa Loteri Fawr a than arweinyddiaeth Gerddi Botaneg Brenhinol Kew, nod Tyfu’n Wyllt yw ysbrydoli pobl i drawsnewid llecynnau mewn trefi a dinasoedd nad oes neb yn gofalu amdanyn nhw, gerddi, potiau trawiadol a siliau ffenestri yn llecynnau blodau gwyllt sy’n denu bywyd gwyllt.

C. Beth yw cynlluniau Tyfu’n Wyllt?

A. Nod Tyfu’n Wyllt yw cyrraedd 30 miliwn o bobl a chefnogi 3 miliwn o bobl ifanc i weithredu’n gadarnhaol. Rydym ni’n creu pedwar safle blaenllaw a fydd yn ysbrydoli pobl, un yr un yng Nghymru, Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon, a 280 o brosiectau cymunedol a fydd yn cael effaith amlwg ar bob ardal a phob unigolyn sy’n cymryd rhan. Mae miloedd o grwpiau ac unigolion yn cael eu hannog hefyd i drawsnewid llecynnau sydd wedi’u hesgeuluso yn noddfa liwgar llawn blodau gwyllt gan ddefnyddio pecynnau ac amlenni hadau Tyfu’n Wyllt.

C. Pam blodau gwyllt brodorol y DU?

A. Yn y DU rydym yn ffodus iawn bod gennym ni flodau gwyllt anhygoel, ond rydym ni mewn perygl o’u colli gan fod eu cynefinoedd naturiol yn diflannu. Yn anffodus, mae 97% o ddolydd blodau gwyllt wedi diflannu ers y 1930au. Mae hyn yn golygu llai o liw yn ein bywydau, llai o gysgod i fywyd gwyllt a llai o fwyd i adar, ieir bach yr haf a gwenyn. Ond gallwn newid hyn felly beth am hau, tyfu a mwynhau blodau gwyllt y DU? Darllenwch fwy am flodau gwyllt brodorol y DU.

C. Sut y mae tyfu blodau gwyllt yn helpu pryfed ac anifeiliaid?

A: Y peth da am dyfu blodau gwyllt brodorol yw eu bod nhw’n wych ar gyfer ein bywyd gwyllt brodorol. Gan eu bod wedi esblygu ochr yn ochr â’i gilydd, mae ein bywyd gwyllt a’n blodau gwyllt yn cyd-fynd yn dda â’i gilydd. Mae blodau gwyllt yn darparu bwyd ar ffurf neithdar, paill, hadau, ffrwythau a dail. Mae llawer iawn o neithdar ar gyfer pryfed peillio yn y bengaled, llygad llo mawr a’r friwydd felen. Mae blodau gwyllt hefyd yn darparu safleoedd nythu, bwyd i larfau, porthiant a chysgod.

Hadau Tyfu’n Wyllt

C. Alla’ i gael amlen o hadau am ddim nawr?

A. Ar gyfer 2021, rydym am ddweud diolch wrth staff y GIG a gweithwyr allweddol sy’n gweithio mor galed dan amodau anodd i’n cadw ni gyd yn ddiogel ac yn iach. Felly, fyddwn ni ond yn ystyried ceisiadau am becynnau hadau oddi wrth bobl sydd â galwedigaethau yn y sectorau hyn:

  • Gofal iechyd a chymdeithasol
  • Gwasanaethau cyhoeddus allweddol (yn cynnwys y system gyfiawnder, staff crefyddol, gwasanaethau rheng flaen allweddol, gweinyddu’r meirw, newyddiadurwyr / darlledwyr)
  • Addysg a gofal plant
  • Llywodraeth leol a chenedlaethol
  • Bwyd a nwyddau angenrheidiol eraill
  • Diogelwch cyhoeddus a diogelwch gwladol
  • Trafnidiaeth a rheoli ffiniau
  • Gwasanaethau cyfleustodau, cyfathrebu ac ariannol

Os ydych chi’n credu eich bod yn ateb y criteria, anfonwch eich cais atom am gyfle i dderbyn pecyn hadau blodau gwyllt rhad ac am ddim. Mae'r ceisiadau'n cau am hanner nos ddydd Sul Chwefror 21ain 2021 felly gwnewch yn siŵr eich bod chi'n gwneud cais yn gynnar er mwyn osgoi cael eich siomi! Mae telerau ac amodau Tyfu'n Wyllt yn berthnasol.

C. Alla’ i brynu eich hadau?

A. Mae’r hadau am ddim, diolch i’r Gronfa Loteri Fawr, sy’n cefnogi Tyfu’n Wyllt – ‘dyw nhw ddim ar gael i’w prynu. Mae gan y rhan fwyaf o ganolfannau garddio a siopau DIY un neu fwy o fathau o hadau ond os ydych am gael llawer iawn ohonyn nhw, gallech fynd yn uniongyrchol at y cyflenwyr, neu eu prynu ar-lein:

Lloegr:

• Boston Seeds
• Naturescape
• Landlife
• Emorsgate Seeds
• Really Wild Flowers
• MAS Seeds
• Heritage Seeds
• Thompson Morgan
• Wild Flower Shop
• Habitat Aid
• Sarah Raven

Yr Alban:

• Scotia Seeds
• Landlife

Cymru:

• Plant Wild

Gogledd Iwerddon:

• Eco Seeds

C. Rydw i wedi gweld pecyn Tyfu’n Wyllt gyda chartref gwenyn a marcwyr safle – sut galla’ i gael un?

A. Dim ond i grwpiau cymunedol mae ein pecynnau hadau arbennig ar gael. ‘Dyn nhw ddim ar gael i unigolion nac i’w prynu. Yn ystod 2014 rydym ni wedi rhoi mwy na 25,000 i arweinwyr grwpiau, ac rydym ni’n bwriadu cynnig mwy fyth yn ystod gwanwyn 2015. Os ydych yn cynnal, neu’n rhan o grŵp cymunedol, dylech fod yn gallu cofrestru i dderbyn pecyn hadau yn ystod y gwanwyn nesaf. Bydd mwy o wybodaeth am hyn ar ein gwefan, ein sianeli cyfryngau cymdeithasol a thrwy ein e-gylchlythyr. Os ydych am roi cynnig ar adeiladu eich cartref gwenyn eich hun, ewch i’r adran Gweithgareddau i chi, Buglife neu RSPB Giving Nature a Home.

C. Allwch chi anfon amlenni hadau am ddim i fy ngrŵp/sefydliad/digwyddiad/ymgyrch?

A. Yn anffodus rydym ni wedi dosbarthu ein hadau i gyd ar gyfer 2014. Ond os ydych am brynu hadau, rydym ni wedi rhoi manylion rhai cyflenwyr hadau blodau gwyllt uchod. Os ydych chi’n grŵp cymunedol sydd â diddordeb mewn cymryd rhan ym mhrosiectau Tyfu’n Wyllt yn y dyfodol, cofrestrwch i dderbyn ein e-gylchlythyr a gwyliwch ein sianeli cyfryngau cymdeithasol i gael y newyddion diweddaraf ynglŷn â sut i gofrestru i gael pecynnau hadau am ddim ar gyfer y gwanwyn nesaf.

C. Pa hadau sydd yn eich amlenni hadau?

A. Mae pob amlen yn cynnwys cymysgedd o flodau gwyllt brodorol unflwydd a lluosflwydd. Mae cymysgedd penodol ar gyfer Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon ac amlenni dwyieithog ar gyfer Cymru. Ewch i Adnabod eich blodau gwyllt i weld y rhestrau llawn ac i gael mwy o wybodaeth am y blodau.

C. O ble y bydd eich hadau yn dod?

A. Tyfwyr arbenigol sy’n cyflenwi’r hadau. Landlife sy’n cyflenwi’r hadau ar gyfer Lloegr a Chymru; Scotia Seeds sy’n cyflenwi rhai yr Alban ac Eco Seeds sy’n cyflenwi’r gymysgedd ar gyfer Gogledd Iwerddon.

C. Dywedodd rhywun mai chwyn yw’r blodau yn y gymysgedd. Ydy hyn yn wir?

A. Planhigyn sy’n tyfu lle ‘dych chi ddim ei eisiau yw chwyn. Rydych chi eisiau eich blodau gwyllt felly ‘dyn nhw ddim yn chwyn. Ond mae blodau gwyllt wedi cael enw drwg gan bobl. Y rheswm ydy eu bod nhw’n tyfu’n naturiol ymhlith cnydau ac ar bridd moel – hynny yw, lle nad yw ffermwyr neu arddwyr am iddyn nhw dyfu. Ond pan fyddan nhw’n tyfu mewn man lle rydych chi’n dymuno iddyn nhw fod, maen nhw’n brydferth.

C. Pa mor hir alla’ i gadw fy hadau?

A. Rydym ni’n argymell eich bod yn mynd amdanu cyn gynted ag y gallwch yn y gwanwyn. Ond peidiwch â phoeni os byddwch chi’n rhy hwyr, gallwch eu hau ym mis Medi neu Hydref a byddant yn cael cychwyn cadarn ar gyfer y gwanwyn wedyn.

C. Faint o dir fydd fy hadau Tyfu’n Wyllt yn ei orchuddio?

A. Bydd pob amlen o hadau Tyfu’n Wyllt yn gorchuddio 2 metr sgwâr – tua maint gwely dwbl.

C. Ches i ddim hadau Tyfu’n Wyllt, alla’ i dal gymryd rhan?

A. Gallwch fynd allan a thynnu lluniau o’r blodau gwyllt rydych chi’n eu gweld, a’u rhannu ar gyfryngau cymdeithasol i ysbrydoli pobl eraill i gymryd rhan mewn prosiectau Tyfu’n Wyllt. Defnyddiwch yr hashnodau #GrowWild a #LetsGrowWild. Cofrestrwch i dderbyn ein cylchlythyr a byddwch y cyntaf i gael gwybod am newyddion a’r wybodaeth ddiweddaraf am yr ymgyrch.

Hau a gofalu am eich llecyn Tyfu’n Wyllt

C. Sut mae angen i mi baratoi’r pridd cyn hau fy hadau?

A. Bydd eich hadau yn ffynnu orau mewn pridd rydych chi wedi’i baratoi’n dda - dylech droi’r tir a chodi unrhyw blanhigion a fydd yn cystadlu gyda’r hadau. Defnyddiwch ein hawgrymiadau ynglŷn â pharatoi eich pridd.

C. Sut dylwn i ofalu am fy llecyn blodau gwyllt?

A. Y pethau pwysicaf i’w gwneud yw paratoi’r pridd yn dda (ewch i balu!) a gwneud yn siŵr eich bod yn dyfrhau’n aml er mwyn i’r hadau sefydlu’n dda. Wrth iddyn nhw ymddangos, codwch unrhyw laswellt sy’n cystadlu am ddŵr a maeth. Edrychwch ar awgrymiadau Tyfu’n Wyllt ynglŷn â gofalu am eich llecyn blodau gwyllt.

C. ‘Dyw’r pridd ddim yn dda iawn, fydd fy mlodau gwyllt yn dal i egino?

A. Mae blodau gwyllt yn gryf iawn ac maen nhw wedi esblygu i ffynnu mewn pridd gwael. Maen nhw’n dda am oroesi ac mae’r rhan fwyaf wedi bod gyda ni ers diwedd Oes yr Ia felly mae’n cymryd llawer i’w trechu! Mae pridd mwy cyfoethog yn gallu bod yn fwy o broblem gan fod cymaint o blanhigion eraill yn ffynnu ynddo. Gallwch roi cychwyn cadarn i’ch hadau trwy baratoi’r pridd yn dda a gwneud yn siŵr eich bod yn rhoi digon o ddŵr iddyn nhw, yn enwedig ar y dechrau.

C. Lle galla’ i hau fy hadau?

A. Gallwch eu hau yn eich gardd, neu mewn potiau ar falconi neu flwch ffenestr. Neu gallwch fod yn fwy anturus a chasglu grŵp o ffrindiau a chymdogion i greu stryd wenyn neu eu hau ar randir - neu hyd yn oed mewn man cyhoeddus sydd angen ychydig o ofal a sylw.
Yr unig beth y mae’n rhaid i ni fynnu ydy nad ydych chi’n hau hadau Tyfu’n Wyllt mewn ardaloedd cadwraeth neu naturiol, neu’n agos atynt - a rhaid i chi ofyn am ganiatâd perchnogion tir cyn eu hau.

C. Pam rydych chi’n fy nghynghori i beidio hau fy hadau yn agos at dir gwledig agored?

A. Mae’r hadau yn yr amlenni Tyfu’n Wyllt yn cynnwys cymysgedd o rywogaethau brodorol cyffredin i’r DU a rhywogaethau ‘archaeoffyt’. Mae rhywogaethau brodorol yn rhai a ddaeth yma heb gymorth pobl, y rhan fwyaf ohonynt yn cyrraedd rhwng diwedd yr oes ia ddiwethaf a’r cyfnod pan lenwodd y Sianel â dŵr 8,000 o flynyddoedd yn ôl. Pobl ddaeth â rhywogaethau Archaeoffyt - ‘planhigion hynafol’ - yma, a’r rheiny’n sefydlu’u hunain ymhlith ein cnydau’n aml ar ôl cael eu cyflwyno. Mae’r pabi a glas yr ŷd yn enghreifftiau o’r rhain, ac maen nhw wedi bod yn rhan o’r dirwedd sy’n cael ei ffermio ers canrifoedd.
Mae’r gymysgedd o hadau Tyfu’n Wyllt wedi ei chreu er mwyn dod â lliw a harddwch blodau gwyllt Prydain i amgylchedd dynol - y gerddi, strydoedd a mannau cyhoeddus yn ein trefi a’n dinasoedd. Nid eu defnyddio ar dir gwledig agored yw’r bwriad nac mewn mannau eraill lle y mae planhigion gwyllt eisoes wedi sefydlu, yn enwedig gwarchodfeydd natur neu fannau eraill lle y mae cynefinoedd prin, cyfoethog eu rhywogaethau wedi eu nodi a’u diogelu. Gallai’r cymunedau cywrain ac arbennig hyn o blanhigion ac anifeiliaid gael eu niweidio trwy ychwanegu planhigion o rywle arall, a dylid gofalu amdanynt heb eu newid.
Os oes gennych chi blanhigion gwyllt yn tyfu’n naturiol ar garreg eich drws, peidiwch â mentro a rhowch eich hadau i rywun arall llai ffodus.

C. Rwy’n byw yn y ddinas ac nid oes gen i ardd fawr iawn; a allaf eu hau mewn blwch ffenest?

A. Cewch, yn sicr. Mae blychau ffenest yn gartrefi gwych ar gyfer blodau gwyllt. Mae’n rhwydd cadw llygad arnyn nhw ac maen nhw’n edrych yn wych ac yn bywiogi eich cartref wrth flodeuo. I gael syniadau ynglŷn â lle i hau eich hadau blodau gwyllt, ewch i Sut i ddewis safle.

C. Wrth balu’r pridd ar gyfer fy llecyn blodau, des i o hyd i lwyth o wreiddiau sy’n debyg i sbageti trwchus gwyn. I ba blanhigyn maen nhw’n perthyn?

A. Gwreiddiau cwlwm cythraul (Convolvulus) ydy’r rhain - chwyn lluosflwydd grymus. Mae ganddo flodau prydferth ond bydd yn tagu unrhyw beth y mae’n tyfu arno. Dylech droi’r tir yn drwyadl gyda fforch ardd, gan gael gwared ar bob tamaid o wreiddiau a welwch. Gall planhigyn newydd dyfu o’r darn lleiaf o wreiddyn sy’n cael ei adael ar ôl. Gallwch ei wanhau eto trwy chwynnu unrhyw flagur sy’n ymddangos wedi hynny, ond bydd yn eithaf anodd cael gwared arno’n llwyr.

C. Rydw i wedi bod ar fy ngwyliau am bythefnos ac mae gen’ i lwyth o chwyn a phlanhigion i gyd yn tyfu gyda’i gilydd erbyn hyn – help!

A. Peidiwch â dychryn! Nodwch pa rai ydy’r chwyn, a dilynwch y coesyn i’r ddaear, eu tynnu allan a chael gwared arnyn nhw. Gwnewch hyn yn ofalus, peidiwch â brysio a pheidiwch â phoeni gormod os ydych chi’n codi rhai o’ch blodau gwyllt ar yr un pryd: mae o fudd i blanhigion sy’n tyfu’n agos at ei gilydd gael eu teneuo, a bydd y rhai sydd ar ôl yn tyfu’n fwy ac yn gryfach o ganlyniad. Gallwch bob amser ailblannu’r planhigion rydych chi’n eu codi mewn man arall ac os byddwch chi’n gadael rhai o’r chwyn fyddan nhw ddim yn effeithio gormod ar y blodau gwyllt - efallai y byddan nhw’n blodeuo ac yn ychwanegu at yr effaith derfynol hyd yn oed.

C. Ni chefais unrhyw flodau gwyllt o fy hadau Tyfu’n Wyllt – beth ddigwyddodd?

A. Mae ein holl hadau yn rhai sy’n frodorol i’r DU, a cheir y gymysgedd o hadau gan gynhyrchwyr hadau brodorol yn Lloegr/Cymru, yr Alban a Gogledd Iwerddon. Bu Canolfan Hadau Brodorol y DU, yn chwaer safle Kew y Gymdeithas Arddwriaethol Frodorol, yn cynorthwyo i ddatblygu’r gwahanol gymysgedd o hadau, i sicrhau eu bod yn rhai sy’n frodorol o’r DU a chynhaliwyd profion hyfywedd: roedd pob un o’r rhywogaethau’n bodloni’r gofyniad hyfywedd 70% - mae’r rhan fwyaf ohonynt yn llawer uwch.

Er bod Tyfu’n Wyllt wedi dewis rhywogaethau sy’n gallu tyfu mewn amrywiaeth eang o sefyllfaoedd, mae natur yn anrhagweladwy ac mae sawl rheswm pam nad yw eich hadau wedi cynhyrchu’r blodau yr oeddech yn gobeithio amdanynt.

Diffyg dŵr: mae hadau yn eistedd ar wyneb y pridd neu’n agos iawn iddo felly maent yn sychu’n gyflym mewn tywydd cynnes, sych neu wyntog. Gwnewch yn siŵr eich bod yn cadw’r ddaear yn wlyb, yn enwedig ar ôl hau a phan fo’r eginblanhigion yn sefydlu eu hunain. Mewn tywydd poeth, gallai hyn olygu pob dydd.

Amodau pridd gwael: mae hadau’n egino orau mewn pridd brau sydd wedi ei gribinio’n dda – os yw’r pridd yn llawn talpiau gallai’r hadau gael eu claddu’n rhy ddwfn, os yw’n rhy galed, ni fydd y gwreiddiau’n gallu treiddio i’r pridd. Gwnewch yn siŵr eich bod yn paratoi gwely hadau da, gan gribinio’r hadau i mewn i’r wyneb yn ysgafn iawn. Os nad ydych yn gallu symud eich pridd yn hawdd, ceisiwch yn hytrach hau’r hadau mewn potiau llawn compost.

Chwyn: bydd chwyn egnïol yn gyflym yn tagu eginblanhigion sy’n ymddangos, yn enwedig os yw eich pridd yn ffrwythlon. Pan fo’n bosibl dewiswch lecyn moel heb chwyn i hau eich hadau - mae tynnu haenen denau o dywarchen mewn man glaswelltog yn gallu bod o gymorth. Gellir tynnu chwyn â llaw pan fyddant yn dal i fod yn fach - mae hau eich hadau mewn llinellau syth ar draws ei gilydd yn gallu ei gwneud yn haws i weld beth i’w gadw. Os nad yw hyn yn bosibl, mae potiau eto yn ddewis arall da.

Gwlithod a malwod: mae’r molysgiaid llwglyd hyn yn gallu bwyta llawer iawn o eginblanhigion sy’n ymddangos dros nos, gan adael olion llysnafeddog ar y pridd. Mae safleoedd moel, agored i ffwrdd o’r mannau cuddio tywyll a llaith y mae’r creaduriaid hyn yn eu hoffi yn llai tebygol o gael eu heffeithio, ac mae planhigion sy’n cael eu tyfu mewn potiau yn llawer llai agored i gael eu bwyta gan wlithod a malwod.

Hadau heb ddeffro: mae llawer o flodau gwyllt wedi datblygu dulliau medrus o atal eu hadau rhag egino tan fod yr amodau’n berffaith. Mae rhai yn egino orau yn amodau llaith a chlaear yr hydref, ond bydd eraill yn egino yn y gwanwyn ar ôl gaeaf oer iawn. Efallai bod angen amynedd, yn enwedig os gwnaethoch hau eich hadau yn hwyr yn y gwanwyn neu’n gynnar yn yr haf. Gallech gael eich syfrdanu gan yr hyn sy’n ymddangos.

C. Cefais gymysgedd hadau Gogledd Iwerddon ac nid oedd unrhyw flodau unflwydd ynddo – pam hynny?

A.  Cafodd yr holl hadau yng nghymysgedd Gogledd Iwerddon eu canfod a’u cynhyrchu yng Ngogledd Iwerddon, gan ein bod yn awyddus i gefnogi cynhyrchwyr lleol a gwneud yn siŵr nad yw pecynnau Tyfu’n Wyllt yn cynnwys unrhyw hadau nad ydynt yn rhai brodorol. Yn anffodus, nid oedd yn bosibl i ni ganfod digon o hadau pabi, penlas yr ŷd a hadau unflwydd eraill sy’n wreiddiol o Iwerddon ar gyfer pecynnau Tyfu’n Wyllt. Yn hytrach na chanfod hadau o rywle arall, aethom at ein cyflenwr, Ecoseeds, i ddatblygu cymysgedd o flodau gwyllt eilflwydd a lluosflwydd lleol sydd wedi eu cynllunio i dyfu’n dda yn hinsawdd Gogledd Iwerddon a rhoi arddangosfa liwgar am flynyddoedd lawer. Gallai rhai o’r rhywogaethau hyn - llygad llo mawr, er enghraifft - flodeuo yn ystod y flwyddyn gyntaf, ond gallwch ddisgwyl arddangosfa lawn o’r ail flwyddyn ymlaen.

Arian a phrosiectau Tyfu’n Wyllt

C. Beth yw’r gwahaniaeth rhwng prosiect cymunedol Tyfu’n Wyllt a safle blaenllaw?

A: Mae disgrifiadau byr o brosiectau cymunedol a safleoedd blaenllaw yn ein hadran Ein gwaith.

C. Mae gen’ i syniad gwych am brosiect cymunedol – alla’ i gael arian?

A. Mae’r arian i gyd wedi’i rannu ar gyfer 2014 ond byddwn yn gofyn am gynigion ar gyfer prosiectau 2015 yn ystod yr hydref. Cofrestrwch i dderbyn ein cylchlythyr i gael y newyddion yn gyntaf, neu dilynwch ein sianeli cyfryngau cymdeithasol a chadwch olwg am gyfleoedd ariannu a chyhoeddiadau ar ein gwefan. Mae mwy o wybodaeth ynglŷn â’r hyn rydym ni’n chwilio amdano gan ein prosiectau cymunedol a sut i gysylltu â’n tîm partneriaethau ar ein tudalennau Ariannu.

C. Fe wnes i gais am arian ar gyfer prosiect cymunedol ond ’dwi ddim wedi cael ateb, beth ddylwn i wneud?

A. Cysylltwch â’r rheolwr partneriaeth perthnasol ar gyfer eich gwlad.

C. Alla’ i gael gwybodaeth ynglŷn â lle mae’r safleoedd Tyfu’n Wyllt?

A. Gallwch, ond mae llawer o’n prosiectau yn y camau cychwynnol ar hyn o bryd. Cadwch lygad ar ein blog i gael manylion y safleoedd – a bydd mwy o wybodaeth yma ar ein gwefan ac ar ein sianeli cyfryngau cymdeithasol.